คลาวด์คืออะไร

ถึงแม้ว่าคลาวด์จะมีความหมายตามมาตรฐาน แต่มาตรฐานก็มีมากมาย ยังไม่นับความหมายที่ผู้เชี่ยวชาญและบุคคลทั่วไปตั้งขึ้นมาตามประสบการณ์ที่ได้พบเจอ ในบทนี้จะพูดถึงนิยามของคลาวด์ในมุมมองของผู้เขียนจากหลายๆแง่และนิยามของคลาวด์ที่มาจากมาตรฐานหลากหลายที่ได้ตั้งกันขึ้นมา

นิยามคลาวด์ของผู้เขียน

“ทรัพยากรทางไอทีที่รวบรวมไว้ แล้วแบ่งสรรให้กับผู้ใช้ผ่านบริการ (Service) ที่ผู้ให้บริการได้จัดเตรียมให้ โดยมีการนำส่งบริการผ่านโครงข่าย (Network)”

ตัวอย่างนิยามคลาวด์ของแต่ละองค์กรผู้ให้บริการคลาวด์

ผู้ให้บริการคลาวด์ต่างก็มีนิยามเกี่ยวกับคลาวด์เป็นของตัวเอง ในส่วนนี้จะเป็นนิยามของคลาวด์จากผู้ให้บริการคลาวด์เจ้าใหญ่ ได้แก่ Azure จากไมโครซอฟท์, Google Cloud Platform (GCP) จากกูเกิ้ล และ Amazon Web Service (AWS) จากอเมซอน

Azure

“The delivery of computing services—including servers, storage, databases, networking, software, analytics, and intelligence—over the internet (“the cloud”) to offer faster innovation, flexible resources, and economies of scale.” (อ้างอิง)

Google Cloud Platform (GCP)

“The on-demand availability of computing resources (such as storage and infrastructure), as services over the internet. It eliminates the need for individuals and businesses to self-manage physical resources themselves, and only pay for what they use.” (อ้างอิง)

Amazon Web Service (AWS)

“The on-demand delivery of IT resources over the Internet with pay-as-you-go pricing. ” (อ้างอิง)

ตัวอย่างนิยามคลาวด์ของแต่ละมาตรฐาน

NIST SP 800-145

“A model for enabling ubiquitous, convenient, on-demand network access to a shared pool of configurable computing resources (e.g., networks, servers, storage, applications, and services) that can be rapidly provisioned and released with minimal management effort or service provider interaction.” (อ้างอิง)

ISO/IEC 22123-1

“Paradigm for enabling network access to a scalable and elastic pool of shareable physical or virtual resources with self-service provisioning and administration on-demand” (อ้างอิง)

ลักษณะจำเพาะของคลาวด์ตามมาตรฐาน NIST SP 800-145

นิยามของคลาวด์แตกต่างตามแต่ประสบการณ์ของผู้ที่เคยประสบกับคลาวด์ แต่ไม่ว่านิยามจะเป็นอย่างไร มันก็มักจะมีจุดร่วมที่เหมือนหรือคล้ายกันซึ่งถูกเรียกว่าลักษณะจำเพาะของคลาวด์ ในมาตรฐาน NIST SP 800-145 (อ้างอิง) ได้มีการกล่าวถึงลักษณะจำเพาะของคลาวด์ไว้ดังนี้

1. On-demand self-service: บริการตนเองตามใจอยาก

ลักษณะเด่นที่ผู้ใช้คลาวด์ทุกคนต่างชื่นชอบ คือ ผู้ใช้คลาวด์ต้องการสิ่งใดก็สามารถสร้างหรือปรับแต่งได้เองตามความต้องการ โดยที่ไม่จำเป็นต้องขอความช่วยเหลือหรือปรึกษาบุคคลที่สามเหมือนอย่างการวางระบบในอดีตที่ต้องมีการปรึกษาทีมเพื่อขอคำแนะนำหรืออนุมัติ

2. Broad network access: เข้าถึงได้ง่ายและหลากหลาย

คลาวด์มักถูกออกแบบให้สามารถเข้าถึงได้ง่ายและผ่านช่องทางที่หลากหลาย โดยทั่วไปแล้วคือผ่านช่องทางอินเตอร์เน็ต และอุปกรณ์ไอทีทั่วไปอย่างเช่น คอมพิวเตอร์ตั้งโต๊ะ ตอมพิวเตอร์โน๊ตบุ๊ค สมาร์ทโฟนหรือแท็บเล็ต เป็นต้น

3. Resource pooling: การรวมทรัพยากร

คลาวด์เป็นการทรัพยากรด้านไอทีมารวมกัน แล้วจัดสรรทรัพยากรเหล่านั้นตามความต้องการของผู้ใช้ในภายหลัง ซึ่งแตกต่างจากอดีตที่ต้องมีความต้องการก่อนแล้วทรัพยากรถึงจะตามมาที่หลัง

4. Rapid elasticity:  แปรเปลี่ยนได้อย่างรวดเร็ว

คลาวด์อนุญาตให้ผู้ใช้ทำการสร้างหรือปรับเปลี่ยนระบบได้อย่างรวดเร็ว แตกต่างจากอดีตที่การปรับเปลี่ยนได้แต่ละครั้งทำได้ยากและใช้เวลานาน

5. Measured service: มีระบบตรวจวัดและตรวจสอบ

คลาวด์จำเป็นต้องมีระบบตรวจวัดและตรวจสอบ นอกเหนือจากเพื่อการบำรุงรักษาและปรับแต่งแล้ว ยังเกี่ยวข้องกับการคิดค่าใช้จ่ายซึ่งโดยส่วนใหญ่จะเป็นการคิดตามการใช้งานจริง